Speedruns van GTA III uitgelegd: van Liberty City tot wereldrecord
Onze eerste kennismaking met GTA III-speedruns was een beetje toevallig. Iemand stuurde ons een video door van een speler die Liberty City in minder dan een uur wist te verslaan, en we konden onze ogen niet geloven. Wij hadden als tiener weken gedaan over het verkennen van Portland, laat staan over het uitpluizen van elke missie. Dat je het spel ook kón speedrunnen, met strakke routes en glitches, opende een compleet nieuwe wereld voor ons. En die fascinatie is nooit meer weggegaan. In dit artikel duiken we in de wereld van GTA III-speedruns: wat het precies is, welke records er staan, wie de bekendste lopers zijn en hoe je zelf kunt beginnen.
Wat is een speedrun in GTA III?
Een speedrun is simpel gezegd een poging om een game zo snel mogelijk uit te spelen, meestal met een timer ernaast. Bij GTA III betekent dat: van de allereerste missie in Liberty City tot het moment dat de eindmissie is voltooid. Het spel leent zich er verrassend goed voor, omdat de missies lineair genoeg zijn om te optimaliseren, maar tegelijk genoeg vrijheid bieden om creatief te zijn met routes en glitches.
Speedrun.com is het belangrijkste platform voor GTA III-records. Daar worden alle tijden bijgehouden, verdeeld per categorie, platform en versie. Ook de Nederlandse community is er actief: je vindt er lopers uit Amsterdam, Rotterdam en Utrecht die hun runs uploaden en tips uitwisselen op Discord en Twitch.
De basis: van start tot missie-einde
Elke run begint bij de iconische openingsscène waarin Claude samen met Catalina een bank overvalt. Vanaf dat moment start de timer. De klok stopt pas als de laatste missie, “The Exchange”, is afgerond. Onderweg moet je rekening houden met verplichte missies, het vrijspelen van de drie eilanden (Portland, Staunton Island en Shoreside Vale) en het beheren van wapens, geld en savegames.
Categorieën: Any%, 100% en missie-specifieke runs
Binnen GTA III-speedruns bestaan er meerdere categorieën:
- Any%: het spel zo snel mogelijk uitspelen, zonder verplicht alle missies of side-content te doen.
- 100%: alle missies, side-missies, stunt jumps en verzamelobjecten voltooien.
- Missie-specifieke runs: bijvoorbeeld alleen de eerste akte in Portland, of een losse missie zoals “Bomb Da Base Act II”.
Vooral Any% is populair onder Nederlandse lopers, omdat de runs kort genoeg zijn om vaak te herhalen en te verbeteren.
De bekendste routes en glitches in Liberty City
Wat GTA III-speedruns zo interessant maakt, zijn de glitches. De bekendste is de ‘Ghost Town’-glitch, waarmee spelers buiten de normale spelwereld kunnen komen. Door op een specifieke plek in Shoreside Vale over een hek te springen, beland je in een lege, onafgemaakte versie van Liberty City. Vanuit daar kun je soms rechtstreeks naar missielocaties lopen zonder de gebruikelijke tussenstappen.
Daarnaast gebruiken lopers savegames om missies over te slaan. Door een savegame op een exact moment te laden, kun je bijvoorbeeld het vrijspelen van Staunton Island forceren zonder alle tussenliggende missies te doen. Dat scheelt minuten.
Vroege game: Portland en Staunton Island
De eerste fase draait om efficiëntie in Portland. Missies zoals “Luigi’s Girls” en “Don’t Spank Ma Bitch Up” worden in een vaste volgorde gedaan, met zo min mogelijk reistijd. Zodra je de brug naar Staunton Island vrijspeelt, verandert de route. Daar pak je vaak eerst de missies voor Donald Love en Salvatore Leone, omdat die toegang geven tot wapens en voertuigen die later van pas komen.
Late game: Shoreside Vale en de eindmissie
In Shoreside Vale wordt het pas echt spannend. De Ghost Town-glitch wordt hier vaak gebruikt om rechtstreeks naar de eindmissie te gaan. De laatste missie, “The Exchange”, vereist een helikopter-achtervolging en een vuurgevecht. Een seconde te laat bij de kade betekent een mislukte run. Daarom oefenen lopers deze missie tientallen keren apart, voordat ze hem in een volledige run proberen.
Wereldrecords en top speedrunners
De records in GTA III zijn de afgelopen jaren flink aangescherpt. In de Any%-categorie zitten de beste lopers inmiddels onder de 50 minuten. Dat is nauwelijks voor te stellen als je bedenkt hoeveel missies en reistijd erbij komt kijken.
Huidige records per categorie
- Any%: rond de 48-50 minuten, afhankelijk van platform en versie.
- 100%: meerdere uren, vaak boven de 3 uur.
- Missie-specifieke runs: secondenwerk, soms onder de 5 minuten per missie.
De Nederlandse speedrunner ‘Mhmd_FVC’ heeft meerdere wereldrecords op zijn naam staan. Hij is actief op Twitch en staat bekend om zijn strakke uitvoering van de Ghost Town-glitch en zijn consistente Any%-runs.
Nederlandse speedrunners om te volgen
Naast Mhmd_FVC zijn er meer Nederlandse lopers die GTA III serieus nemen. Je vindt ze op Twitch en in de Speedrun.com-leaderboards. Vaak streamen ze in het Nederlands, geven ze live commentaar op hun routes en beantwoorden ze vragen van kijkers die zelf willen beginnen. De community is klein maar hecht, en dat maakt het juist laagdrempelig om mee te doen.
Hoe begin je zelf met GTA III speedrunnen?
Zelf beginnen is makkelijker dan je denkt, zolang je maar niet verwacht meteen een wereldrecord te lopen. De meeste lopers beginnen met losse missies en bouwen van daaruit verder.
Benodigde software en instellingen
De PC-versie van GTA III wordt het meest gebruikt, omdat je daar makkelijker glitches kunt uitvoeren en de framerate stabiel kunt houden. Wat je nodig hebt:
- Een werkende kopie van GTA III (Steam, Rockstar Games Launcher of een oude disc).
- LiveSplit, de standaard timer voor speedruns, met een GTA III-splitbestand.
- Een gamepad of toetsenbord waar je comfortabel mee speelt.
- Eventueel OBS om je runs op te nemen en te uploaden naar Speedrun.com.
Oefenen: van losse missies tot volledige runs
Begin met het uit je hoofd leren van de eerste vijf missies in Portland. Oefen ze tot je ze foutloos kunt doen. Ga daarna verder met Staunton Island en Shoreside Vale. Pas als je alle losse stukken onder de knie hebt, probeer je een volledige Any%-run. Verwacht niet dat je eerste run onder de twee uur komt; dat is normaal. De lol zit hem in het verbeteren van je eigen tijd.
Waarom GTA III nog steeds populair is onder speedrunners
Liberty City is de fictieve stad in GTA III, gebaseerd op New York. Die sfeer, de donkere straten, de radiozenders en de herkenbare wijken maken het spel tijdloos. Voor speedrunners komt daar nog iets bij: het spel is oud genoeg om goed gedocumenteerd te zijn, maar nog steeds uitdagend genoeg om nieuwe trucs te vinden.
De rol van de Nederlandse community
De Nederlandse GTA-community is actief op forums, Discord en Twitch. Lopers delen routes, organiseren onderlinge wedstrijden en helpen nieuwkomers op weg. Evenementen zoals Games Done Quick (GDQ), waar GTA III vaak wordt gespeedrun, zorgen bovendien voor extra aandacht. Tijdens GDQ zie je soms Nederlandse lopers langskomen in de chat of zelfs op het podium.
Toekomst van GTA III speedruns
Zolang er nieuwe glitches worden ontdekt en oude records worden verbroken, blijft GTA III relevant. De komst van GTA VI zal ongetwijfeld nieuwe spelers naar de oudere delen trekken, en dat kan de speedrun-scene alleen maar versterken. Wij verwachten dat de Any%-tijden nog verder zullen dalen, zeker nu meer lopers de Ghost Town-glitch onder de knie krijgen.
Veelgestelde vragen over GTA III speedruns
Wat is de snelste tijd ooit in GTA III Any%?
Op dit moment ligt het wereldrecord onder de 50 minuten, rond de 48-50 minuten afhankelijk van het platform. De exacte tijd verandert regelmatig, dus check Speedrun.com voor de meest actuele cijfers.
Heb ik een specifieke versie van GTA III nodig om te speedrunnen?
De PC-versie wordt het meest gebruikt, omdat je daar makkelijker glitches kunt uitvoeren en de framerate kunt aanpassen. Console-versies zijn ook toegestaan, maar hebben eigen leaderboards.
Wie is Mhmd_FVC en waarom is hij belangrijk?
Mhmd_FVC is een Nederlandse speedrunner met meerdere wereldrecords op zijn naam in GTA III. Hij is actief op Twitch en staat bekend om zijn technische vaardigheid en consistente runs.
Wat is de Ghost Town-glitch precies?
De Ghost Town-glitch laat spelers buiten de normale spelwereld van Liberty City komen. Je belandt in een lege, onafgemaakte versie van de stad, waarmee je soms rechtstreeks naar missielocaties kunt lopen zonder de gebruikelijke route.
Waar kan ik andere Nederlandse GTA III-speedrunners vinden?
Op Speedrun.com, Twitch en in Nederlandse Discord-servers rondom GTA en speedrunning. Daar delen lopers tips, routes en organiseren ze onderlinge competities.
Of je nu al jaren in Liberty City rondloopt of net begint: een speedrun proberen is een van de leukste uitdagingen die je met GTA III kunt aangaan. Pak LiveSplit erbij, oefen die eerste missies in Portland en kijk hoe ver je komt. Deel je tijden en ervaringen op ons forum, want daar leren we het meest van elkaar. Wie weet sta jij over een paar maanden wel tussen de Nederlandse top op Speedrun.com.
Verstuur reactie